Eind mei hadden we het jullie beloofd, meteen na het scheren: we zouden vertellen wat er met de wol van onze Sopravissana gebeurt zodra die het landbouwbedrijf verlaat. Nadat we jullie vorige week de naam van het ras onthulden, is het vandaag tijd om jullie de echte reis te vertellen: de reis die de ruwe, in Lazio geschoren vacht maanden later verandert in een gebreid kledingstuk of een accessoire van Lanaioli.
Van het scheren tot de ruwe vacht
Alles begint met het scheren, dat op ons landbouwbedrijf één keer per jaar plaatsvindt, in de lente, wanneer de temperaturen stijgen en de schapen hun dikke wintervacht kunnen missen. Het is een delicaat moment waarvoor ervaren handen nodig zijn: de wol moet in één doorlopend "kleed" worden verwijderd, zonder onnodige stress voor het dier en zonder de huid te beschadigen. De vacht die daaruit komt, is echter nog niet de zachte wol die jullie kennen: ze is ruw en zit vol lanoline, stof en plantaardige resten die de schapen tijdens het grazen hebben verzameld. Van daaruit is de weg naar garen dat geschikt is voor breigoed nog lang.
Wassen, kaarden, spinnen: het onzichtbare deel
Dit is de minst besproken fase van de keten, maar wel de fase die de uiteindelijke kwaliteit van het garen echt bepaalt. Onze ruwe vacht verlaat het landbouwbedrijf in Lazio en wordt toevertrouwd aan gespecialiseerde Italiaanse bedrijven, die instaan voor het wassen (om lanoline en onzuiverheden te verwijderen), het kaarden (waarbij de vezels worden ontward en uitgelijnd) en, wanneer dat nodig is, het verven. Pas daarna zijn de vezels klaar om gesponnen te worden: het proces waarbij ze worden omgezet in een doorlopende draad die sterk is en geschikt om mee te breien of haken.
We hebben er bewust voor gekozen deze bewerkingen toe te vertrouwen aan gespecialiseerde Italiaanse bedrijven, ook wanneer uitbesteden in het buitenland eenvoudiger en goedkoper zou zijn geweest: voor ons betekent een korte keten niet alleen "Italiaanse wol", maar ook een kwaliteitscontrole die alleen behouden kan blijven door fysiek en via vertrouwensrelaties dicht bij de mensen te blijven die de grondstof in elke fase verwerken.
De laatste stap: van de handen van ambachtslieden naar jullie garderobes
Het verkregen garen komt uiteindelijk terecht in de kleine Italiaanse ambachtelijke ateliers waarmee we samenwerken. Daar krijgt het kledingstuk dat jullie zullen dragen echt vorm: een trui, een sjaal, een paar handschoenen. Het zijn dezelfde ervaren handen die al jaren breigoed voor Lanaioli maken en gewend zijn elk garen — of het nu merinowol uit een korte keten of geregenereerd garen is — met de zorg te behandelen die een materiaal dat met zoveel werk is verkregen, verdient.
En dan zijn er nog de mensen die, nog eerder in de keten, dit alles mogelijk maken: degenen die elke dag voor onze kudde in Lazio zorgen, degenen die beslissen wanneer er geschoren wordt en degenen die selecteren welke dieren voor de fok worden ingezet om het ras verder te verbeteren. Het zijn geen gezichten die vaak verschijnen in gelikte modefoto's, maar zij vormen de echte "eerste bewerking" van elk kledingstuk van Lanaioli, lang voordat de wol een weefgetouw of breinaald bereikt. De komende maanden willen we hen beter aan jullie voorstellen, omdat de korte keten voor ons altijd bij iemand begint.
Waarom we jullie dit stap voor stap vertellen
We zouden ons kunnen beperken tot de woorden "Italiaanse wol uit de lokale keten" op een etiket. In plaats daarvan hebben we ervoor gekozen elke stap te vertellen — van het scheren tot het wassen, van het kaarden tot het spinnen en uiteindelijk het ambachtelijke atelier — omdat we geloven dat weten waar een kledingstuk vandaan komt en door hoeveel handen het is gegaan, verandert hoe je het draagt. Een trui van Lanaioli is niet zomaar een warm kledingstuk: het is het resultaat van een keten die we bewust kort, traceerbaar en Italiaans hebben gehouden, te beginnen bij het Sopravissana-ras dat we jullie vorige week hebben voorgesteld.
In het volgende artikel doen we een stap terug om te vertellen waarom het beschermen van een met uitsterven bedreigd schapenras zoals de Sopravissana niet alleen een kwestie van gevoel is, maar ook een echte keuze voor biodiversiteit en ondernemerschap.
